Դրդապատճառներ


Դրդապատճառների խնդիրը հոգեբանության կարևորագույն, նույնիսկ ռազմավարական կարևոր նշանակություն ունեցող խնդիրներից է, քանզի պարզել մարդու մոտիվացիոն ոլորտի կառուցվածքը նշանակում է իմանալ նրան առաջ մղող շարժիչ ուժերի` դրդդապատճառների բնույթն ու փոխադարձ կապը: Դրդապատճառ ասելով մենք նկատի ունենք այն շարժիչ ուժերը, որոնք մարդուն մղում են ակտիվության:Անդրադառնալով դրդապատճառների խնդրին, նշենք, որ նրանք պատճառական կամ պատճառահետևանքային կապով կապված են պահանջմունքների հետ, որտեղ դրդապատճառները մատնացույց են անում այս կամ այն պահանջմունքը կամ բավարարում: Օրինակ, ջուր խմելու դրդապատճառը պայմանավորված է ծարավի պահանջմունքով: Իր բնույթով, կառուցվածքով, նշանակությամբ, դրդապատճառները բաժանվում են 3 հիմնական խմբերի` պարզ և բարդ, արտաքին և ներքին, գիտակցված և չգիտակցված:

Պարզ և բարդ դրդապատճառներ

Անդրադառնալով դրդապատճառների այս խմբին, նախ պարզենք, թե քանի պահանջմունք են նրանք մատնացույց անում կամ բավարարում, ուստի կարող են պարզ համարվել բոլոր այն դրդապատճառները, որոնք մատնացույց են անում կամ բավարարում են միայն մեկ մեկուսացված պահանջմունք, իսկ բարդ են համարվում այն դրդապատճառները, որոնք մատնացույց են անում կամ բավարարում մեկից ավելի պահանջմունքներ, սակայն այդպես կարող է թվալ միայն առաջին հայացքից: Իրականում բոլոր դրդապատճառներն էլ բարդ են, որտեղ կան տվյալ մարդու համար գլխավորները և երկրորդականները: Օրինակ, մադը եթե դեղ է խմում ու մենք հարցնում են ինչի համար է խմում, ապա նա կպատասխանի <<առողջանալու համար>>: Բայց մյուսի համար դեղ խմելը ոչ միայն ապաքինում է, այլ նաև ապաքինումն է ամեն առումով` նպատակների ու իղձերի իրականացում, մյուսի համար բեռ չդառնալը և այլն:

Արտաքին և ներքին դրդապատճառներ

Անդրադառնալով դրդապատճառների այս խմբին, պետք է պարզել դրանց ներգործության ոլորտը, միջավայրը, այսինքն, թե որտեղից են ներգործում մարդու վրա, ուստի արտաքին են համարվում բոլոր այն դրդապատճառները, որոնք մարդու վրա ներգործում են արտաքին աշխարհից: Այդպիսի դրդապատճառներից են մարդու միջավայրը, շփման ոլորտները, բնակլիմայական պայմանները:

Մարդու զգացմունքները ձևավորվում են արտաքին աշխարհի հետ ունեցած շփումներից, բախումներից, փոխհարաբերություններից, ուստի մենք կարող ենք ասել, որ զգացմունքները որպես դրդապատճառ արտաքին են:Ներքին են համարվում այն դրդապատճառները, որոնք պայմանավորված են մարդու ներքին  ոլորտներով` սեռով, տարիքով, արտաքինով, առողջությամբ, ընդունակություններով, ծագումնաբանությամբ, ինչպես նաև կամային որակներով, խառնվածքով:

Posted on Հոկտեմբերի 21, 2014, in Հոգեբանություն. Bookmark the permalink. Թողնել մեկնաբանություն.

Թողնել պատասխան

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Փոխել )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Փոխել )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Փոխել )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Փոխել )

Connecting to %s

%d bloggers like this: